Babilon het geval, en ’n nuwe ryk het die bewind oorgeneem. Daniël, wat as jong gevangene uit Juda weggevoer is, was nou ’n bejaarde staatsman. Ook onder Daríus het sy getrouheid en buitengewone gees uitgestaan. Die koning het selfs oorweeg om hom oor die hele koninkryk aan te stel.
Die ander amptenare was jaloers. Hulle het na ’n fout in Daniël se werk gesoek, maar kon geen korrupsie of nalatigheid vind nie. Uiteindelik het hulle besluit dat hulle hom net deur sy getrouheid aan God kon uitvang. Hulle het Daríus oorreed om ’n bevel te onderteken: dertig dae lank mag niemand iets van enige god of mens behalwe die koning vra nie. Wie dit oortree, sou in die leeukuil gegooi word.
Daniël het van die bevel geweet. Tog het hy, soos tevore, drie maal per dag voor sy oop vensters gekniel en tot God gebid. Hy het nie die koning uitgedaag om aandag te trek nie; hy het eenvoudig geweier om sy God te verloën.
Die samesweerders het hom dadelik aangekla. Eers toe het Daríus besef hoe hy mislei is. Hy het tot sononder probeer om Daniël te red, maar die amptenare het hom daaraan herinner dat die wet van die Meders en Perse nie verander kon word nie. Daniël is in die leeukuil gegooi en die opening is verseël.
Daardie nag het God sy engel gestuur en die leeus se bekke toegesluit. Die volgende môre is Daniël ongedeerd uitgehaal, omdat hy op sy God vertrou het. Sy voorbeeld stel ’n vraag wat ook vir ons belangrik is: wie se gesag sal ons gehoorsaam wanneer menslike bevele met God se wil bots?
Vul die ontbrekende woorde in nadat jy elke Bybelteks gelees het.
1. Kan God se sedelike wet afgeskaf of verander word?
Lukas 16:17 Maar dit is makliker dat die hemel en die aarde verbygaan as dat een tittel van die wet sou val.
Psalm 89:35 Ek sal my verbond nie ontheilig nie, en wat oor my lippe gegaan het, sal Ek nie verander nie.
Psalm 111:7–8 … al sy bevele is betroubaar. Vasgestel is hulle vir altyd, vir ewig …
Maleági 3:6 Want Ek, die HERE, het nie verander nie …
LET WEL: God se wet openbaar sy karakter. Dit verander nie omdat menslike gebruike verander nie. Die probleem met Daríus se bevel was juis dat ’n menslike wet teen die ware God gerig is. God se eie wet is daarenteen goed, regverdig en heilig (Romeine 7:12). Die onbuigsaamheid van ’n aardse heerser is nie ons grond vir vertroue nie; God se onveranderlike goedheid is.
Vergelyk God en sy wet: albei word goed genoem (Lukas 18:19; Romeine 7:12), heilig (Jesaja 5:16; Romeine 7:12), regverdig (Deuteronómium 32:4; Romeine 7:12) en volmaak (Matthéüs 5:48; Psalm 19:8). Liefde kenmerk God en vervul sy wet (1 Johannes 4:8; Romeine 13:10). Sy gebooie weerspreek dus nie sy liefde nie; hulle wys hoe liefde leef.
2. Hoe omskryf die Bybel sonde?
1 Johannes 3:4 … want die sonde is wetteloosheid.
Romeine 3:20 … want deur die wet is die kennis van sonde.
LET WEL: Die wet wys wat sonde is, maar kan nie ons skuld wegneem nie. Soos ’n spieël vuilheid wys maar dit nie afwas nie, wys God se wet dat ons ’n Verlosser nodig het. Jesus vergewe die berouvolle sondaar en gee krag vir ’n gehoorsame lewe (Romeine 3:20; 8:3–4).
3. Van watter wet praat Paulus wanneer hy sonde verduidelik?
Romeine 7:7 … ek sou ook die begeerlikheid nie geken het nie as die wet nie gesê het: Jy mag nie begeer nie.
LET WEL: Die verbod op begeerte is deel van die Tien Gebooie. God het hierdie gebooie met sy eie vinger op kliptafels geskryf (Exodus 31:18). Hulle raak nie net sigbare optrede nie, maar ook die hart en die motiewe daaragter. Jesus het dit in sy bergpredikasie verduidelik (Matthéüs 5:21–28).
4. Het Jesus self die Vader se gebooie onderhou?
Johannes 15:10 … net soos Ek die gebooie van my Vader bewaar en in sy liefde bly.
LET WEL: Jesus het nie gekom om sonde aanvaarbaar te maak nie. Hy het ’n lewe van liefde en gehoorsaamheid geleef en ons ’n voorbeeld gegee om te volg (1 Petrus 2:21). Hy is ook die Verlosser wat ons vergewe wanneer ons tekortskiet.
5. Hoeveel mense het gesondig?
Romeine 3:23 … want almal het gesondig en dit ontbreek hulle aan die heerlikheid van God …
LET WEL: Niemand kan voor God staan en op sy eie volmaakte rekord roem nie. Ons het almal dieselfde Verlosser nodig.
6. Wat is die loon van die sonde?
Romeine 6:23 Want die loon van die sonde is die dood, maar die genadegawe van God is die ewige lewe in Christus Jesus, onse Here.
LET WEL: Die kruis wys dat God sonde ernstig opneem. Hy het dit nie eenvoudig wettig verklaar om ons skuld te verwyder nie. Christus het die straf gedra, sodat die sondaar vergifnis en lewe kan ontvang. Genade vernietig nie die onderskeid tussen reg en verkeerd nie.
7. Wat leer die Nuwe Testament oor die onderhouding van God se gebooie?
Matthéüs 19:17 Maar as jy in die lewe wil ingaan, onderhou die gebooie.
Johannes 14:15 As julle My liefhet, bewaar my gebooie.
Openbaring 22:14 Salig is die wat sy gebooie doen …
Openbaring 14:12 … hier is hulle wat die gebooie van God en die geloof in Jesus bewaar.
LET WEL: Geloof in Jesus en gehoorsaamheid aan God word saam genoem. Ons word nie gered deur gebooie af te merk nie, maar die Verlosser lei ons uit ongehoorsaamheid na ’n nuwe lewe. ’n Wêreld wat God se wet verwerp, verloor ook die beskerming wat sy gebooie aan verhoudings en die samelewing gee.
8. Hoe word ’n gehoorsame lewe moontlik?
Romeine 8:4 … sodat die reg van die wet vervul kon word in ons wat nie na die vlees wandel nie, maar na die Gees.
Filippense 1:6 … dat Hy wat ’n goeie werk in julle begin het, dit sal voleindig …
Filippense 4:13 Ek is tot alles in staat deur Christus wat my krag gee.
LET WEL: Wat ons nie uit eie krag kan doen nie, maak Christus deur sy Gees moontlik. Hy verander die hart en leer ons om in afhanklikheid van Hom te leef. Gehoorsaamheid is die gevolg van sy teenwoordigheid in ons, nie ’n plaasvervanger daarvoor nie.
9. Wat het God aan Israel bekendgemaak, en waar het die mislukking van die ou verbond gelê?
Deuteronómium 4:13 Toe het Hy aan julle sy verbond verkondig … die tien woorde, en dit op twee kliptafels geskrywe.
Hebreërs 8:8 Want Hy berispe hulle en sê … dat Ek … ’n nuwe verbond tot stand sal bring …
LET WEL: Die fout was nie dat God se gebooie sleg was nie. Die volk het belowe om alles te doen wat Hy gesê het, maar het nie by die verbond gebly nie (Exodus 24:7; Hebreërs 8:9). ’n Uiterlike belofte sonder geloof en ’n veranderde hart kan nie die mag van sonde oorwin nie.
10. Wat beloof God in die nuwe verbond?
Hebreërs 8:10 Ek sal my wette in hulle verstand gee en dit op hulle hart skrywe …
LET WEL: In die nuwe verbond skaf God nie sy wet af nie. Hy skryf dit in ons harte. Die verandering is dat ons Hom uit liefde wil gehoorsaam, nie net uiterlik aan ’n reël voldoen nie. Christus vergewe ons sondes en maak deur sy Gees hierdie nuwe gehoorsaamheid moontlik (Hebreërs 8:10–12).
11. Maak genade en geloof gehoorsaamheid onnodig?
Romeine 6:15 Sal ons sonde doen, omdat ons nie onder die wet is nie maar onder die genade? Nee, stellig nie!
Romeine 3:31 Maak ons dan die wet tot niet deur die geloof? Nee, stellig nie! Inteendeel, ons bevestig die wet.
LET WEL: Genade bevry ons van veroordeling en van sonde se heerskappy. Dit gee nie toestemming om die gebooie wat ons reeds oortree het, verder te verag nie. Hoe meer ons Christus se vergifnis waardeer, hoe meer verlang ons om Hom te behaag.
12. Kan ons verlossing deur wetswerke verdien?
Efésiërs 2:8–9 Want uit genade is julle gered, deur die geloof … nie uit die werke nie, sodat niemand mag roem nie.
LET WEL: Ons word uit genade gered, nie omdat ons genoeg gebooie onderhou het nie. Maar genade maak ongehoorsaamheid nie goed nie; dit bevry ons van sonde se heerskappy. Ons gehoorsaam omdat Christus ons liefhet en ons Hom liefhet. Geloof en gehoorsaamheid hoort daarom bymekaar (Efésiërs 2:8–10; Johannes 14:15).
13. Wat behoort ons gehoorsaamheid te motiveer?
Romeine 13:10 … daarom is die liefde die vervulling van die wet.
Matthéüs 22:37 Jy moet die Here jou God liefhê met jou hele hart en met jou hele siel en met jou hele verstand.
1 Johannes 5:3 Want dit is die liefde tot God, dat ons sy gebooie bewaar; en sy gebooie is nie swaar nie.
LET WEL: Die eerste vier gebooie beskerm ons verhouding met God; die laaste ses ons verhouding met ander mense. Liefde tot God laat ons Hom alleen aanbid en sy Naam en Sabbat eer. Liefde tot ons naaste laat ons ouers eer en moord, egbreuk, diefstal, leuens en begeerte verwerp. Liefde vervang nie hierdie gebooie nie, maar gee hulle lewende inhoud.
14. Kan iemand opreg beweer dat hy Christus ken terwyl hy sy gebooie verwerp?
1 Johannes 2:3–4 En hieraan weet ons dat ons Hom ken: as ons sy gebooie bewaar. Hy wat sê: Ek ken Hom, en sy gebooie nie bewaar nie, is ’n leuenaar …
LET WEL: Johannes waarsku teen ’n leë aanspraak, nie teen die berouvolle gelowige wat hulp soek nie. In dieselfde brief wys hy ons na Jesus as Voorspraak wanneer ons sondig (1 Johannes 2:1). ’n Lewende verhouding met Christus kan nie saamgaan met ’n doelbewuste verwerping van sy gesag nie.
15. Was daar Ou-Testamentiese voorskrifte wat met Christus se koms hulle doel bereik het?
Efésiërs 2:15 … die wet van gebooie wat in insettinge bestaan, tot niet gemaak het …
LET WEL: Die voorskrifte wat met die aardse priesterskap, offers en seremoniële diens verband gehou het, het na Christus vooruitgewys. Die skaduwee het sy vervulling in Hom bereik (Kolossense 2:13–17; Hebreërs 10:1–10). Ons offer daarom nie meer diere nie. Dit beteken egter nie dat moord, egbreuk of diefstal nou aanvaarbaar geword het nie. Onderskei die offers wat die Verlosser vooraf uitgebeeld het, van die sedelike wet wat sonde aanwys.
16. Teen wie voer Satan ’n besondere stryd?
Openbaring 12:17 En die draak was vertoornd op die vrou … haar ander nakomelinge wat die gebooie van God bewaar en die getuienis van Jesus Christus hou.
LET WEL: Satan haat die getuienis dat Christus sondaars vergewe en hulle verander. God se eindtydvolk word nie deur selfverheffing gekenmerk nie, maar deur getrouheid aan Jesus en sy gebooie.
17. Watter seëninge vergesel ’n lewe in God se wil?
Johannes 15:11 … dat my blydskap in julle kan bly en julle blydskap volkome kan word.
Spreuke 29:18 … maar hy wat die wet onderhou, gelukkig is hy.
Psalm 119:165 Die wat u wet liefhet, het groot vrede, en vir hulle is daar geen struikelblok nie.
LET WEL: God se gebooie beskerm die lewe wat Hy gemaak het. Om saam met Hom te leef, bring die blydskap en vrede van ’n skoon gewete en ’n vertroude verhouding. Dit is waarom die psalmdigter sy voorskrifte kosbaarder as goud noem (Psalm 19:11).
Jou antwoord
Verlang jy na ’n liefdevolle verhouding met Jesus waarin Hy jou leer om een van sy blymoedige, gehoorsame kinders te wees?
Aanvulling
Daniël se ervaring en die lewe van Jesus
Verskeie Ou-Testamentiese persone en gebeurtenisse help ons die lewe en werk van Christus verstaan. Moses, Josef, Dawid en Salomo vertoon op bepaalde punte ooreenkomste met Hom. Hulle was nie self sondelose verlossers nie. Die ooreenkomste rig ons aandag op die volmaakte Verlosser.
Die geskiedenis van Daniël in die leeukuil bied ’n treffende vergelyking. Sy teenstanders was jaloers op sy besondere verhouding met die koning en sy beoogde verhoging (Daniël 6:4). Jesus se teenstanders was ook vyandig teenoor sy unieke verhouding met die Vader (Johannes 5:18–20).
Daniël se vyande het sy gedrag dopgehou om ’n aanklag teen hom te vind. Hulle kon geen ontrouheid in sy diens ontdek nie en het daarom ’n strik vir hom gestel (Daniël 6:5–10). Jesus se teenstanders het spioene gestuur om Hom op ’n woord te probeer uitvang, en het later met Judas saamgesweer (Lukas 20:19–20; 22:2–6). Tog moes Pilatus erken dat hy geen skuld in Jesus gevind het nie (Johannes 19:4).
Oor die leeukuil is ’n klip gelê en dit is met die koning se seël verseël (Daniël 6:18). Ook Jesus se graf is met ’n klip toegemaak en verseël (Matthéüs 27:58–66). Albei was onskuldig aan die aanklagte teen hulle en het lewend uit die plek van gevangenskap te voorskyn gekom. Daniël is van die dood bewaar; Jesus het werklik gesterf en die dood oorwin (Daniël 6:24; Markus 16:6).
Die belangrikste verskil maak die vergelyking nog kosbaarder: God het Daniël gered, maar deur Jesus red Hy ons. Soos Daniël kan ons die Here vertrou wanneer gehoorsaamheid duur word. Christus se oorwinning waarborg dat die magte van die kwaad nie die laaste woord het nie.
Antwoorde
Die invulwoorde volg dieselfde volgorde as in die studie.
By die antwoorde
Vraag 1. Psalm 89:35 en Psalm 19:8 in die Ou Vertaling stem onderskeidelik ooreen met Psalm 89:34 en 19:7 in die Engelse bron.
Studie 6 van 24 Bybelteks: 1953 (Ou Vertaling)
Bron: Amazing Facts, The Law of the King. Skrif: Afrikaans 1933/1953 (Ou Vertaling).